De directe omgeving van het slot Schagen

Een vergelijkende analyse

(Ben Dijkhuis, Bernd Ooijevaar)

Inleiding

In dit artikel worden drie bronnen vergeleken, waarin een flink aantal gegevens zijn gevonden met betrekking tot de directe omgeving van het slot Schagen.
Deze bronnen zijn:

Gegevens uit de Leen- en Registerkamer

Uit het werk van J.C. Kort citeren we de volgende gegevens, die afkomstig zijn van de Leen- en Registerkamer van Holland:

"..De heerlijkheid van Schagen in hoog en laag zonder renten, goed, schot en bede, die de leenheer behoudt, (1430: met renten, tienden en toebehoren; 1535: gift van de kerk en kapelrie; en de visserij van Schagerkogge en Niedorperkogge;
1452: vermeerderd met zijn huis in Schagen, dat hij timmerde, met de hofstede, waar het op staat, en 6 geersen ten zuiden van de kerk tot de Veersloot achter de boomgaard en achter de Loet;
1466: vermeerderd met 5 geersen bij het huis;
1592: vermeerderd met de oosterhofwoning met boomgaarden, de westerhofwoning,..
"

Voor wat betreft de oude oppervlakte maten, weten we het volgende:

16e eeuwse plattegrond

Verder de 16e eeuwse anonieme plattegrond van de omgeving van het slot: hier herkennen we een aantal kenmerken, die in dit verband van belang zijn, n.l Bagijneweid (1) en Grote Boomgaard (2).

Het positie van het Schager Slot aan het einde van de 16e eeuw. Klik hier of op de afbeelding voor een vergroting.
(Collectie: Universiteit van Leiden)

Combinatie met kadastrale gevens

Detail van de kadastrale minuut (Sectie E genaamd Zuidzijde, ca. 1819)
(WatWasWaar/Bern Ooijevaar)

Bovenstaande gegevens kunnen we combineren met kadastrale gegevens. In onderstaande tabel is het volgende vermeld: perceelnummer; soort perceel ; oppervlakte ; eigenaar (beroep), zoals vermeld in de O.A.T. omstr. 1832. De laatste twee kolommen geven aanvullingen met betrekking tot het voorgaande.

Perceel Soort Oppervlakte
(m2)
Eigenaar/beroep Gegevens LRK Platte grond 16e eeuw
E208 water 4.180 Heer van Schagen
E209 weiland 13.320 Heer van Schagen Bagijneweid
E210 bos 14.670 Heer van Schagen 1466: zijnde 5 geersen land en aan het leen [Heerlijkheid Schagen] toegevoegd
E211 bos 8.700 Heer van Schagen samen met E212, de 6 geersen land, die in 1452 samen met het huis bij het leen werd gevoegd Grote Boomgaard
E212 bos 7.080 Heer van Schagen samen met E211 de 6 geersen land, die in 1452 samen met het huis bij het leen werd gevoegd Grote Boomgaard
E273 huis en erf
[Blijkbaar was dit rond 1830 een herberg. (opm. auteurs)]
170 (nauwelijks leesbaar)/kastelein 1592: gedeelte van de Oosterhofwoning
E274 tuin 5.010 (nauwelijks leesbaar)/kastelein 1592: boomgaard behorend bij de Oosterhofwoning
E275 huis en erf 70 Casper Homme?/schoenmaker 1592: Noorderhofwoninkje?
E276 huis en erf 123 Cornelis (nauwelijks leesbaar)/koopman 1592: Westerhofwoning?
E277 kaatsbaan en erf 1.390 Heer van Schagen
E278 gevangenis 30 Heer van Schagen
E279 huis en erf 30 Heer van Schagen
E280 erf, begraafplaats 880 Heer van Schagen
E281 water de gracht 3.010 Heer van Schagen
E282 :huis en erf 480 Heer van Schagen 1592: Westerhofwoning?

Opmerking auteurs:
Een opvallend feit in de tabel is de aanwezigheid van de Heer van Schagen rond 1832. In het vorige artikel is er vanuit gegaan, dat zo rond 1825, de eigendom van het slot en bijbehorende zaken waren overgegaan naar de gemeente Schagen. Dit wordt nog door ons verder uitgezocht.

Geraadpleegde bronnen en literaturr:

(Lit. 72, J.C.Kort)

www:

Kadastrale gegevens: De WoonOmgeving
Oscar Vlijmen: Historische eenheden Nederland en BelgiŽ; 2006.
(Gegevens overgenomen uit: W.C.H. Staring; De binnen- en buitenlandsche maten, gewichten en munten van vroeger en tegenwoordig, met hunne onderlinge vergelijkingen en herleidingen, benevens vele andere, dagelijks te pas komende opgaven en berekeningen; Vierde, herziene en veel vermeerderde druk; 1902.)

[Naar boven][Home]
(Onderstaande link breekt aktieve frames!)
[Huidige pagina]